30 mei 2022

De onderverzorging van de oudere monden leidt tot urgente mondzorgvragen bij 4 van de 5 ouderen wanneer zij een zorginstelling gaan bewonen. Dit is een direct gevolg van de onderverzorging van monden bij ouderen in de thuissituatie. Wim van der Torre, geriatrisch tandarts en mede-oprichter van Vitadent, denkt dat het anders kan. In deze blog vertelt hij hoe.

Oud worden met eigen gebit

Wij zijn in Nederland uitstekend in het zorgen voor onze jeugd. Alle kinderen hebben recht op een gezonde mond en daar hebben we een goed zorgsysteem voor opgezet. Naast wat Scandinavische landen, zijn wij wellicht wereldkampioen in het leveren van goede curatieve en preventieve mondzorg. Dat betekent dat we in staat zijn veel tanden en kiezen te behouden die we vroeger verloren. Ouderen hebben steeds vaker nog hun eigen tanden en kiezen en soms enkele implantaten. Dat maakt dat het fenomeen kunstgebit aan het verdwijnen is. So far, so good…

Thuiszorg

Tegelijkertijd zien we een enorme vergrijzing. Ouderen kunnen op een gegeven moment te maken krijgen met lichamelijke klachten of psychogeriatrische ziekten zoals dementie. Die mensen krijgen dan een zorgstempel. Omdat we het zo belangrijk vinden dat mensen zelfredzaam zijn, begint dat meestal met thuiszorg. Dat is mogelijk dankzij een goede samenwerking van huisartsen en thuiszorgorganisaties. Daarbij wordt echter één klein dingetje vergeten: de tandarts. Zodra mensen in een thuiszorgsituatie komen, blijkt dat ze de weg naar de tandarts nog maar slecht weten te vinden. Als tandartsen op hun beurt de weg naar de cliënt niet vinden, dan gaat het mis. Veel cliënten hebben een droge mond door de medicatie, dan ontstaan er infecties en andere vervelende dingen in de mond.

Tandheelkunde staat niet op zichzelf

Uiteindelijk kampt maar liefst tachtig procent van de ouderen die binnenkomt bij een zorginstelling met een matige of slechte mondgezondheid. Dat is niet slechts een lokaal probleem, een gezonde mond is voor het hele welzijn van de mens essentieel. Uit onderzoek blijkt steeds weer dat er een duidelijk verband is tussen de pathologie in de mond en in de rest van het lichaam. Dat betekent dat we gezondheid van de mond als actief onderdeel moeten zien van de geneeskunde en dat de tandheelkunde niet op zichzelf staat.

Op de kermis

Ik spreek veel specialisten in de ouderengeneeskunde en wat mij steeds weer verbaast is dat zij in hun hele opleiding niets leren over mondzorg. Toen de studie geneeskunde werd ontworpen, stonden wij tandartsen nog op de kermis kiezen te trekken met een grote tang. Op dat moment was het niet heel voor de hand liggend dat die kermisattractie onderdeel moest worden van die studie. Later is er wel steeds meer interactie gekomen tussen de twee disciplines, maar de tandheelkunde is tot op de dag van vandaag geen volwassen onderdeel van de geneeskunde.

Pijn in het hart

Binnen de geriatrie worden problemen in de mond vaak pas duidelijk als er pijn ontstaat. Pijnklachten worden echter moeilijk geuit, mensen accepteren de pijn of het uit zich uit zich door apathie of agressie. Er ontstaat vermijdend gedrag bij het eten en drinken, wat wordt toegeschreven aan het ziekteproces, waardoor niemand ziet dat er misschien wel ontstekingen in de mond zitten. Als wij dergelijke cliënten in de stoel krijgen, is dat met pijn in ons hart. Als we eerder waren ingeschakeld, hadden het welzijn van de cliënt op de rails kunnen houden. We maken, samen met de behandelend artsen en de familie of vertegenwoordigers, een behandelplan en doen ons best om het tij te keren. Veel liever kijken we naar preventie en levensloopbestendige mondzorg. Alleen dan kunnen we het welzijn van ouderen optimaliseren.

Beroep op de tandartsen

Om deze verdrietige situaties te voorkomen, doen we dan ook een dringend beroep op tandartsen. Schrijf oudere cliënten die niet meer komen niet automatisch af, bel ze na. Als de cliënt niet meer naar jou kan komen, zoek dan zelf de cliënt op. Leg de zorgmedewerkers uit dat de mond en het gebit onderdeel zijn van het lichaam en dat een gezonde mond bijdraagt aan het welzijn van de cliënt. We geven onze kinderen een stem, zorg dat de stem van de oudere niet verloren gaat. Laat ze niet los op moment dat ze meest nodig hebben.

Meer weten?

Met het optimaliseren van de mondgezondheid dragen wij bij aan het welzijn van de cliënt. Wij ontzorgen zowel cliënten als mantelzorgers, zorginstellingen en verzekeraars. Meer weten? Neem gerust vrijblijvend contact met ons op. Bel naar 085 7500 470 of stuur ons een mailtje. We leren je graag kennen.